Δημήτρης Πλουμπίδης: «Οι ασθενείς μου ήταν μεγάλο σχολείο στη ζωή»

Συνέντευξη στην Παναγιώτα Μπίτσικα

«Ποτέ δεν υπάρχουν βράχια όταν υπάρχει διάθεση πάλης» λέει στο Documento o ομότιμος καθηγητής Ψυχιατρικής του ΕΚΠΑ Δημήτρης Πλουμπίδης, υποψήφιος ευρωβουλευτής ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτικής Συμμαχίας. Μιλά για την κυβερνώσα Αριστερά, για τον σοσιαλισμό, για μνήμες-βάσανο και λήθη-βάλσαμο, για ήρωες αλλά και για ψυχικά ασθενείς που του έμαθαν να σκέφτεται…

Πάντα είχατε σχέση με την πολιτική αλλά σήμερα βγήκατε ηχηρά προς τα έξω. Γιατί τώρα;

Ημουν πάντα ενταγμένος στην Αριστερά, όχι σε θέσεις ευθύνης όμως. Κινητοποιήθηκα σε αυτές τις εκλογές από τη μια επειδή ο ΣΥΡΙΖΑ προχώρησε πολύ μεγάλο έργο κοινωνικής ανασυγκρότησης και από την άλλη επειδή είμαι κάθετα αντίθετος σε αυτό που προσπαθεί να έρθει μέσω της αξιωματικής αντιπολίτευσης, δηλαδή ελαστικές εργασιακές σχέσεις, απορρυθμίσεις και κλείσιμο ματιού στην ακροδεξιά. Επιπλέον διαθέτω εμπειρία από ευρωπαϊκά προγράμματα και από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας που θα μπορούσε να είναι χρήσιμη στην Ευρωβουλή.

Λειτουργεί ακόμη το αντιδεξιό σύνδρομο;

Το αντιδεξιό σύνδρομο είναι διαφορετικό απ’ ό,τι το 1970-80, που στόχευε να κλονίσει τη μακρόχρονη κυριαρχία της Δεξιάς στο κράτος. Η αοριστία όσων λέει ο Κυριάκος Μητσοτάκης –όταν δεν είναι ανοιχτά νεοφιλελεύθερα– πυροδοτεί κλίμα συσπείρωσης απέναντι σε έναν επερχόμενο κίνδυνο από τη Δεξιά.

Είναι αναγκαίες επομένως η σαφήνεια και η αξιοπιστία λόγων – έργων;

Αν κάτι υπάρχει αριστερό, είναι η σαφήνεια των λόγων και τα συγκεκριμένα έργα.

Παραμένετε αφοσιωμένος στο όραμα για σοσιαλισμό – κομμουνισμό;

Εχω τραφεί με το όραμα του σοσιαλισμού· ότι μπορούν να υπάρχουν απτές εμπειρίες από μια κοινωνία όπου θα συλλειτουργούν ελεύθερα οι άνθρωποι. Τη δεδομένη όμως ιστορική στιγμή που ζούμε μου φαίνεται πολύτιμο το να καταφέρουμε να βαθύνουμε τη δημοκρατία και να διασώσουμε το κοινωνικό κράτος, να διαφυλάξουμε τα επαγγελματικά και τα κοινωνικά μας δικαιώματα.

Ζηλεύετε ανθρώπους σαν τον πατέρα σας, που είχαν τόσο μεγάλη πίστη σε κάτι το οποίο αφορά το άτομο αλλά και τη συλλογικότητα;

Ο πατέρας μου και οι περισσότεροι από τη γενιά του πίστευαν ότι είχαν τον τρόπο να οικοδομήσουν τον σοσιαλισμό και την κομμουνιστική κοινωνία και αυτό ερμηνεύει την αφοσίωσή τους. Στην εποχή μας οι συλλογικότητες είναι πιο μικρές και πιο εύθραυστες. Ο πατέρας μου πριν από τη σύλληψή του το 1952 ήταν μεν απόλυτα αφοσιωμένος στις ιδέες του, αλλά και ταυτόχρονα ο κατεξοχήν άνθρωπος των συνεργασιών και με αστικές δυνάμεις, επειδή εκείνη τη στιγμή το ζήτημα δεν ήταν πώς θα οικοδομήσουμε τον σοσιαλισμό αλλά ο τρόπος να δημιουργηθεί μετά την ήττα του Εμφυλίου μια ευρεία δημοκρατική κοινοβουλευτική εκπροσώπηση, να σταματήσουν οι εκτελέσεις και τα έκτακτα μέτρα, να στηριχτούν οι αγώνες διεκδίκησης. Εχουν μείνει ίχνη από τα σημειώματα της φυλακής του πατέρα μου για το πώς οργάνωνε αυτές τις συνεργασίες. Από εκείνον λοιπόν έμαθα πώς αναλύεται κάθε φορά η δεδομένη ιστορική στιγμή και τα καθήκοντα που απορρέουν από αυτή την ανάλυση. Μετά τη σύλληψή του και από την ώρα που δεν ήταν διατεθειμένος να κάνει την παραμικρή υποχώρηση, έκανε πολιτική με αυτό που διέθετε: τη ζωή του. Η μόνη του δυνατότητα να αντιμετωπίσει τη διπλή κατηγορία ήταν η μάχη της δίκης του. Αν το δείτε υπό αυτή την οπτική, αντιλαμβάνεστε γιατί έφτασε σε τέτοια ακραία ανθρώπινα όρια που άφησαν την εικόνα του ζωντανή.

Και έδωσε τη μάχη μέχρι τέλους, φωνάζοντας «ζήτω το ΚΚΕ», παρά τις κατηγορίες που του καταλόγιζε το κόμμα του.

Μα εκείνος ΚΚΕ ήταν, ΚΚΕ παρέμεινε. Πίστευε ότι η κατηγορία από το κόμμα ήταν προϊόν παραπληροφόρησης της ηγεσίας και ότι θα δικαιωνόταν από συνέδριο του κόμματος έπειτα από διεξοδική συζήτηση. Επίσης έχουμε και τη φράση του «Τιμή μου είναι η τιμή του κόμματος», που δείχνει την αφοσίωσή του αλλά αφήνει να εννοηθεί ότι η κηλίδωση του ονόματός του αγγίζει και το κόμμα.

Τι είναι αυτό που κάνει έναν άνθρωπο να γίνεται Μπελογιάννης ή Πλουμπίδης;

Να εκπροσωπεί κάτι που σέβονται οι άλλοι άνθρωποι έστω σε μορφή που δεν μπορούν να αγγίξουν. Ο Μπελογιάννης και ο Νίκος Πλουμπίδης εκπροσωπούν ένα ολόκληρο κίνημα που έχει ματώσει με χιλιάδες νεκρούς. Δεν τους ενδιέφερε να σώσουν τη ζωή τους, τους ενδιέφερε να προσφέρουν σε αυτό το κίνημα.

Για εσάς ήρωας ποιος είναι, γενικά;

Αυτός που είναι σταθερός στις ιδέες του και προχωρά, που κάνει πράγματα που αφορούν την υπόλοιπη κοινωνία και όχι μόνο τον εαυτό του. Για μένα αυτό είναι το κύριο.

Υπάρχουν τόποι που όταν τους περπατάτε ξυπνούν μέσα σας μνήμες-βάσανο;

Ασφαλώς. Τόποι που είναι συνδεδεμένοι με αγώνες της Αριστεράς, με τα ίχνη των πολέμων, με κάθε τόπο που συνδέεται με τις προσπάθειες εκμηδένισης του ανθρώπου. Συγκινούμαι όταν βρεθώ σε τέτοιους. Επίσης, σε μέρη που μου θυμίζουν τα χρόνια του Εμφυλίου παρόλο που δεν τα έχω ζήσει – είχα τότε μόλις γεννηθεί. Με αυτές τις διηγήσεις μεγάλωσα. Ειδικά στην Πελοπόννησο, όπου ο Εμφύλιος υπήρξε ιδιαίτερα άγριος και εξοντωτικός. Οι άνω των 60 ετών συζητούν γι’ αυτά, αλλά δυστυχώς οι περισσότεροι από τους νεότερους τα αγνοούν.

Εχει διαφορά η λήθη από την τάση «να πάμε παραπέρα»;

Οι άνθρωποι ύστερα από τραγικά γεγονότα έχουν ανάγκη από μια περίοδο λήθης. Δεν μπορούν να ζουν διαρκώς στο παρόν με αυτό το τραύμα. Για παράδειγμα όταν ο Πρίμο Λέβι έγραψε το 1946 το βιβλίο του για το Αουσβιτς «Εάν αυτό είναι ο άνθρωπος», σχεδόν κανείς δεν θέλησε να το διαβάσει. Οι άνθρωποι ήθελαν να ξεχάσουν. Επιτυχία έγινε πολλές δεκαετίες αργότερα. Συνήθως οι πολύ τραυματισμένοι θέλουν πρώτα να επουλώσουν την πληγή τους, μετά να πατήσουν σε πιο σταθερό έδαφος, να φτιάξουν τη ζωή τους και μόνο τότε αγγίζουν τα τραύματά τους. Αν κάποιος δεν θέλει να σκεφτεί τα συλλογικά και προσωπικά τραύματα, αυτό σημαίνει ότι είναι ακόμη ενεργά.

Μια σοφή κουβέντα που σας είπε κάποιος από τους ασθενείς σας;

Ενας νεαρός σχιζοφρενής μου έλεγε κάτι και όταν του απάντησα πως το καταλαβαίνω μου αντέτεινε ότι δεν μπορώ να καταλάβω. «Γιατί το λες;» ρώτησα και μου απάντησε: «Γιατί είστε καλός γιατρός αλλά έχετε την αλαζονεία της υγείας». Αυτό ήταν μεγάλο σχολείο στη ζωή. Μια ηλικιωμένη την οποία παρακολουθούσα όταν ήμουν νέος ειδικευόμενος μου είπε: «Πέθανε ο άντρας μου, πέθανε η αδελφή μου, πέθανε ο καλύτερός μου φίλος» κι εγώ της απάντησα: «Τόσο άξια που είστε θα γνωρίσετε άλλους». Με κοίταξε λέγοντάς μου: «Καλός γιατρός είστε, αλλά είστε νέος». «Γιατί το λέτε;» τη ρώτησα και εκείνη απάντησε: «Μερικοί άνθρωποι δεν αντικαθίστανται». Μου έμαθε να σκέφτομαι.

Είχατε πάει εκλογική περιοδεία στην Πελοπόννησο, σε περιοχές με έντονο δεξιό στοιχείο.

Ημουν σε περιοχές που παραδοσιακά θεωρούνται συντηρητικές, αλλά εγώ διαπίστωσα ότι υπάρχει σημαντική παρουσία του ΣΥΡΙΖΑ και ανεβασμένη αυτοπεποίθηση του κόσμου.

Ξεμούδιασαν κάποιοι, μούδιασαν άλλοι για παλινωδία λόγων – έργων του ΣΥΡΙΖΑ.

Το πιο εντυπωσιακό στις προεκλογικές συγκεντρώσεις είναι ότι οι άνθρωποι έρχονται, συζητούν, υπάρχει ένα ξεμούδιασμα. Εάν με τη λέξη παλινωδία θεωρείτε την αλλαγή που ήρθε τον Αύγουστο του 2015, νομίζω ότι ο ΣΥΡΙΖΑ κατάλαβε τότε πως η ισχυρή λαϊκή εντολή που έλαβε στο δημοψήφισμα για να διαπραγματευτεί εντός της ΕΕ είχε φτάσει στα όριά της. Δέχτηκε σοβαρό συμβιβασμό με το τρίτο μνημόνιο αλλά ζήτησε την ανανέωση της λαϊκής εντολής με εκλογές τον Σεπτέμβρη του 2015 και του δόθηκε, γεγονός που του επέτρεψε να συνεχίσει, να διαπραγματευτεί σκληρά και να φτάσει στο τέλος των μνημονίων. Αυτό του έδωσε τη δυνατότητα να πάρει θετικά μέτρα με το δικό του πρόσημο. Η μεγαλύτερη παλινωδία θα ήταν να μείνει προσηλωμένος στο γράμμα τού αριστερού του προγράμματος και να φύγει με τη σημαία ψηλά. Θα είχε επιβεβαιώσει την αριστερή παρένθεση, θα είχε παραδώσει τη χώρα στους χειρότερους και θα είχε θάψει την Αριστερά για πολλά χρόνια.

Σε σχέση με αυτό που κάποιοι είχαν στο μυαλό τους ως Αριστερά, η κυβερνώσα Αριστερά αλλιώς φάνηκε…

Είναι προφανές ότι οι άνθρωποι είχαν πολλά οράματα για το πώς μπορεί να είναι μια κυβέρνηση της Αριστεράς. Ομως η κυβέρνηση αυτή έλυσε προβλήματα. Είναι αυτό που λέει ο Τσίπρας, ότι καταφέραμε να κρατήσουμε την κοινωνία όρθια. Στον χώρο της δημόσιας υγείας νόμος του 2016 έδωσε ασφάλιση σε όλους τους ανασφάλιστους, πέτυχε την καταπολέμηση της σπατάλης και της διαφθοράς, συνεχίστηκε η ψυχιατρική μεταρρύθμιση. Μέτρα μεγάλης σημασίας για τους εργαζόμενους –και όχι μόνο– είναι η επαναφορά των κλαδικών συμβάσεων, η αύξηση του κατώτατου μισθού, τα μέτρα ασφαλιστικής και φορολογικής ελάφρυνσης που ψηφίστηκαν. Η κυβερνώσα Αριστερά αφορά πολύ περισσότερους πολίτες από αυτούς που έχουν το όραμα και την ιδεολογία του σοσιαλιστικού μετασχηματισμού της κοινωνίας. Το να πετύχουμε στόχους που αφορούν τη λειτουργία της κοινωνίας για ευρύτατα στρώματα του πληθυσμού μάς μαθαίνει να σχεδιάζουμε σε κλίμακα ευρύτερη από τους ιδιαίτερους ιδεολογικούς μας στόχους.

Οταν ο πολιτικός καμβάς παραμένει ο ίδιος, μπορεί να αφήσει αριστερό αποτύπωμα η κυβέρνηση;

Δεν αισθάνομαι ότι ο πολιτικός καμβάς παραμένει ο ίδιος. Εχουν αναδιατυπωθεί ριζικά διαφορετικά προτάγματα. Λύθηκε η θηλιά μετά το επίσημο τέλος των μνημονίων τον Αύγουστο 2018: συλλογικές συμβάσεις, αύξηση κατώτατου μισθού κ.ά. φέρουν σαφέστατο αριστερό αποτύπωμα και βάζουν φρένο στην κυρίαρχη νεοφιλελεύθερη αποδιοργάνωση της κοινωνίας. Αλλο σημαντικό αποτύπωμα είναι ότι η ελληνική κυβέρνηση ύστερα από πολλά χρόνια έγινε όχι μόνο αξιόπιστος συνομιλητής στην Ευρώπη για τα ζητήματα της ελληνικής κοινωνίας αλλά και σημαντικός συντελεστής ανασυγκρότησης μιας συμμαχίας πολιτικών δυνάμεων που επιχειρούν να ανακόψουν την προέλαση της ακροδεξιάς και του νεοφιλελευθερισμού στην Ευρώπη.

Η ΕΕ ως οργανισμός που εξυπηρετεί τα μονοπώλια μπορεί να μην πάει στα βράχια τους λαούς, τον κόσμο;

Αν δεν υπάρξει τρόπος να τεθούν υπό κοινωνικό έλεγχο τα μονοπώλια, π.χ. να φορολογηθούν οι χρηματιστηριακές συναλλαγές, να ελεγχθούν οι φορολογικοί παράδεισοι, να βαθύνει το κοινωνικό προφίλ της ΕΕ, που είναι το πιο θελκτικό χαρακτηριστικό για τους λαούς, τότε οι διαλυτικές τάσεις υπό το βάρος των εθνικιστικών και νεοφιλελευθέρων πιέσεων θα αυξηθούν. Σχεδόν κανείς δεν ονειρεύεται μια ακροδεξιά Ευρώπη. Ομως ποτέ δεν υπάρχουν βράχια όταν υπάρχει διάθεση πάλης.

Ο φασισμός και ο εθνικισμός είναι ακόμη ένα εργαλείο του καπιταλισμού. Χρησιμοποιούνται για να κάνουν την υπόλοιπη δουλειά εκεί που δεν φτάνουν οι άλλες πολιτικές δυνάμεις;

Αν δεν μπορούμε να έχουμε κοινωνίες ευρύτερων συναινέσεων καθώς ψαλιδίζονται εργασιακά δικαιώματα και το κοινωνικό κράτος, τότε κατακρημνίζεται η δημοκρατική συναίνεση ευρύτερων στρωμάτων και στις κυρίαρχες τάξεις αυξάνονται οι πειρασμοί του αυταρχισμού. Τότε ανοίγουν δίαυλοι επικοινωνίας ανάμεσα στα ακροδεξιά στοιχεία των παραδοσιακών δεξιών κομμάτων και τα καθαρά ακροδεξιά κόμματα. Η εγρήγορσή μας όμως πρέπει να είναι αυξημένη.

Και η συνεργασία του ΣΥΡΙΖΑ με τους ΑΝΕΛ;

Ο κύριος στόχος αυτής της συνεργασίας, δηλαδή η έξοδος από τα μνημόνια, ήταν σαφής και πολύ ισχυρός και γι’ αυτό συνεχίστηκε για σχεδόν τέσσερα χρόνια. Συνεργασία μέχρι να υλοποιηθεί αυτός ο στόχος, με δεδομένες τις διαφορές που υπήρχαν σε πολλά κοινωνικά ζητήματα και τέθηκαν ανοιχτά. Ξέρουμε ότι την αφορμή για το διαζύγιο την έδωσε το ζήτημα της ονομασίας της Βόρειας Μακεδονίας. Η συνεργασία αυτή δεν αλλοίωσε την προγραμματική φυσιογνωμία του ΣΥΡΙΖΑ.

Για σας ποια είναι η συνεργασία που ποτέ δεν πρέπει να γίνει; Εχετε στον νου σας ότι υπάρχει μια κόκκινη γραμμή;

Θα μου ήταν πολύ εύκολο να απαντήσω το προφανές, ότι δεν μπορεί να γίνει καμιά συνεργασία με τη Χρυσή Αυγή. Με δεξιά κόμματα που υιοθετούν εθνικιστικό λόγο και άκρατα νεοφιλελεύθερο πρόγραμμα δεν υπάρχει κοινός κώδικας. Από κει και πέρα το θέμα των συνεργασιών τίθεται κάθε φορά με βάση τους όρους της συγκυρίας.

Διαφημίσεις

Ο Δημήτρης Πλουμπίδης στην εκπομπή “Allegro μα με τρόπο” Στο Κόκκινο 105,5

Συνέντευξη στην Ευγενία Λουπάκη

Στην Ελλάδα, «ο ΣΥΡΙΖΑ κατάφερε να κρατήσει με πολύ μεγάλη προσπάθεια μία πάρα πολύ καλή ισορροπία στα κοινωνικά και οικονομικά θέματα, αυτό που λέμε “με την κοινωνία όρθια”. Με σχέδιο οργανωμένο κέρδισε την αξιοπιστία του στην Ευρώπη και αυτό του δίνει την δυνατότητα να προχωρήσει αρκετά πράγματα», είπε ο κ. Πλουμπίδης

Πρέπει να δοθεί η μάχη για την κοινωνική Ευρώπη γιατί αλλιώς τα πράγματα είναι δύσκολα, είδα αυτό που έρχεται με τη Νέα Δημοκρατία του Κ. Μητσοτάκη εγώ και άλλοι και είπαμε «αν δεν δώσουμε τώρα την μάχη, πότε θα την δώσουμε;» είπε ο υποψήφιος ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία Δημήτρης Πλουμπίδης, μιλώντας Στο Κόκκινο και την Ευγενία Λουπάκη.


Στην ερώτηση «γιατί τώρα» η υποψηφιότητα, παρά τις δεκαετίες αριστερής δράσης, ο κ. Πλουμπίδης είπε χαρακτηριστικά: «το αποφάσισα τώρα, γιατί είδα αυτό που έρχεται με τη Νέα Δημοκρατία του Κ. Μητσοτάκη. Είπαμε, εγώ και πολλοί άλλοι, αν δεν δώσουμε τώρα την μάχη, πότε θα την δώσουμε;», ενώ παράλληλα, «με τις γνώσεις μου από τα ευρωπαϊκά προγράμματα και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, τουλάχιστον σε θέματα Υγείας και κοινωνικού περιθωρίου μπορώ να προσφέρω πολλά. Ακόμη και στην Ευρώπη που είναι σε καλό επίπεδο, υπάρχει μία φιλελεύθερη εμμονή να κόβουμε τους προϋπολογισμούς από όλα αυτά τα θέματα».

Αναφέρθηκε επίσης στην ανάγκη εκδημοκρατισμού των ευρωπαϊκών θεσμών, αλλά και στον ρόλο των λόμπι στην Ευρωβουλή που λειτουργούν υπέρ συμφερόντων, στα οποία πολλές φορές βρίσκουν δουλειά οι Επίτροποι μετά την ολοκλήρωση της θητείας τους. «Θα δώσουμε την μάχη, αλλιώς να πάμε σπίτι μας. Αν δεν δώσουμε την μάχη, χάνουμε ούτως ή άλλως», τόνισε ο κ. Πλουμπίδης.

«Σήμερα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχουμε μία νεοφιλελεύθερη πλειοψηφία που προωθεί τα συμφέροντα του παγκοσμιοποιημένου χρηματιστηριακού κεφαλαίου. Αυτό πάει μαζί με το ψαλίδισμα κοινωνικών και επαγγελματικών δικαιωμάτων. Αυτό έχει δημιουργήσει την κρίση στην ΕΕ που δημιούργησε διάφορα εθνικιστικά κινήματα που όπου πήραν την εξουσία, είδαμε ξαφνικά να εφαρμόζονται τα σκληρότερα νεοφιλελεύθερα προγράμματα, ενώ υποτίθεται ότι ήταν αντισυστημικοί, κατά της παγκοσμιοποίησης, κτλ. Αυτό αποδομεί την ΕΕ όπως την ξέρουμε, την ΕΕ που έχει χώρο για τα κοινωνικά και επαγγελματικά δικαιώματα. Πρέπει να δοθεί μάχη, για να προχωρήσει η κοινωνική Ευρώπη. Αλλιώς, τα πράγματα είναι δύσκολα…», όπως εκτίμησε ο κ. Πλουμπίδης, αναφερόμενος στις προκλήσεις για τον ίδιο και τους ευρωβουλευτές που θα εκλεγούν.

Περιγράφοντας την αίσθηση που αποκόμισε από την εκτενή περιοδεία του μαζί με συνυποψηφίους του στο ψηφοδέλτιο του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία, ο κ. Πλουμπίδης μίλησε για το «σημαντικότατο ξεμούδιασμα των ανθρώπων και των οργανώσεων», ήδη πριν εξαγγελθούν τα τελευταία θετικά μέτρα. Το απέδωσε στο γεγονός ότι «οι άνθρωποι δεν υποκύπτουν πια στην τρομοκρατία των δημοσκοπήσεων, έχει ξεκινήσει μία οργανωτική δραστηριότητα που συνεχώς εντείνεται», παρά το γεγονός ότι γίνονται πολλές εκλογές μαζί και είναι πολλή η δουλειά.

Στην Ελλάδα, «ο ΣΥΡΙΖΑ κατάφερε να κρατήσει με πολύ μεγάλη προσπάθεια μία πάρα πολύ καλή ισορροπία στα κοινωνικά και οικονομικά θέματα, αυτό που λέμε “με την κοινωνία όρθια”. Με σχέδιο οργανωμένο κέρδισε την αξιοπιστία του στην Ευρώπη και αυτό του δίνει την δυνατότητα να προχωρήσει αρκετά πράγματα», είπε σε άλλο σημείο ο κ. Πλουμπίδης και αναφέροντας την σχετική τοποθέτηση Τσίπρα είπε ότι «τώρα θα μπορέσουμε να απλώσουμε ένα πρόγραμμα με πραγματικό αριστερό πρότυπο».

Σημείωσε μάλιστα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ ως αριστερό κόμμα «εκλήθη να διαχειριστεί ζητήματα ευρύτερα των διεκδικήσεων του αριστερού χώρου και κατάφερε να το κάνει χωρίς να χάσει την ψυχή του. Θα το δούμε στην δεύτερη τετραετία, που νομίζω θα υπάρξει». Μπορεί «η εξουσία να γίνεται αυτοσκοπός για αρκετούς, αλλά πιστεύω ότι έχουμε τις δυνάμεις να αντισταθούμε σε τέτοια φαινόμενα, συλλογικά, σαν οργανώσεις, σαν άνθρωποι, σαν κόμματα … Αυτή την στιγμή ο Αλέξης Τσίπρας είναι βασικό ενοποιητικό στοιχείο του κόσμου που περιμένουμε να μας ψηφίσει, είναι αναμφισβήτητο. Μακάρι και οι οργανώσεις να είναι τόσο δομημένες και έτοιμες, ώστε να μπορούν να συνομιλούν με τον πρωθυπουργό», προσέθεσε.

Αριστερά και ψυχή

Ο κ. Πλουμπίδης σχολίασε την παρατήρηση ότι «Αριστερά και Ψυχή είναι δύο έννοιες που δεν ήταν και δεν είναι ακόμη πολύ φιλικές μεταξύ τους», παραφράζοντάς την σε «Αριστερά και ευαισθησία για τα ψυχικά και τα σώψυχα δεν ήταν πάντα συνώνυμα, έπρεπε να βγουν τα καθήκοντα κι ας ισοπεδωνόταν η ψυχή … Όταν μπαίνουν πολύ πιεστικά καθήκοντα και υπάρχει και μία πειθαρχία πάρα πολύ έντονη, δεν χωράνε πολλά ψυχολογικά», όπως σημείωσε. «Η συλλογική δράση αφήνει παραπίσω τα προσωπικά, αλλά αν μαζεύονται πολλά από κάτω, οδηγούν σε έκρηξη», όπως είπε. Η ανανεωτική Αριστερά αλλά και ο ΣΥΡΙΖΑ «ήταν πολύ πιο διατεθειμένος να ψάξει», τέτοια ζητήματα, «αλλά δεν είχε την πειθαρχία και την οργάνωση του άλλου χώρου», όπως σημείωσε. «Προσωπικά, επικεντρώνομαι σε αυτό που έχουμε να κάνουμε, να κερδίσουμε, με κάποιες δημοκρατικές, κοινωνικές και επαγγελματικές διεκδικήσεις. Το ΚΚΕ δεν είναι αντίθετο με αυτά, αλλά το τι θα κάνει στην κεντρική του πολιτική σκηνή δεν το ξέρω».

Στη συνέχεια ο κ. Πλουμπίδης αναφέρθηκε στο μέτωπο της ψυχικής υγείας και της προώθησης ενός σύγχρονου δικτύου υποδομών, όπου «έχουμε καταφέρει να φτιάξουμε αρκετές μονάδες μέσα στην κοινότητα, στον κοινωνικό ιστό, αυτός είναι ο κύριος στόχος, ενώ έχουν κλείσει τα περισσότερα ψυχιατρεία. Αλλά έχουμε ακόμη πολλά να κάνουμε. Δεν έχουμε επαρκές δίκτυο μονάδων σε όλη την επικράτεια και με την κρίση είναι πολύ λιγότεροι οι πολίτες που μπορούν να καλυφθούν από τους ιδιώτες ψυχολόγους και πέφτει μεγάλο βάρος στις υπηρεσίες που υπάρχουν. Έχουν γίνει σημαντικά βήματα από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά τα κενά είναι ακόμη μεγάλα».

Ζωντανές μνήμες για τον Ν. Πλουμπίδη 90 χρόνια μετά

Ο κ. Πλουμπίδης αναφέρθηκε αρχικά στην επίσκεψή του, στο πλαίσιο της περιοδείας για τις Ευρωεκλογές, στην Ελασσόνα και το χωριό Μηλέα ή Βούρμπα, όπου ο πατέρας του Νίκος Πλουμπίδης ήταν δάσκαλος το διάστημα 1925-1929 και όπως ανακάλυψε 90 χρόνια μετά «η μνήμη του είναι ζωντανή, σαν σήμερα», με τις αφηγήσεις για το ότι «έβαλε τα παιδιά να πετροβολήσουν τον δεσπότη, τους φορατζήδες», αλλά και το ότι «καθώς σαν Λαγκαδιανός ήξερε να χτίζει … έχτισαν με τα παιδιά μία κρήνη, περίπου 400 μέτρα από το χωριό». Μάλιστα, η κρήνη αυτή επισκευάστηκε το 1992 και πλέον υπάρχει πλάκα με το όνομά του, είναι «η Κρήνη του Πλουμπίδη». Επιπρόσθετα, είχε εκεί επτά βαφτιστήρια που ζούσαν εκεί ως πρόσφατα και «τα παιδιά και τα εγγόνια τους μιλούν για τον Νίκο Πλουμπίδη … Πέρασε ξανά τον Ιανουάριο του 1945, μετά την Βάρκιζα και συναντήθηκε με τους μαθητές του, οι πιο πολλοί από τους οποίους ήταν στον Δημοκρατικό Στρατό, τον ΕΛΑΣ, κτλ.», προσέθεσε.

Αναφέρθηκε επίσης εκτενώς στις δικές του βιωματικές εμπειρίες για τον πατέρα του και την απώλειά του (σ.τ.σ. αλλά και την απομάκρυνση από την μητέρα του που επίσης είχε φυλακιστεί), την στάση που κράτησε τότε το ΚΚΕ, για τις οποίες «χρειάστηκαν πάρα πολλά διαβάσματα και πάρα πολλές συζητήσεις, κυρίως με παλιούς αγωνιστές, για να καταλάβω πού εντάσσεται αυτή η ιστορία και να προχωρήσω κι εγώ στην ζωή μου», όπως είπε χαρακτηριστικά. Προσέθεσε μάλιστα και την επιστημονική γνώση του, σημειώνοντας ότι «όλες οι μελέτες για παιδιά με τέτοια τραύματα, δείχνουν ότι κανείς δεν τα προσεγγίζει, δεν μιλάει γι` αυτά, αν δεν έχει “πατήσει στέρεο έδαφος” ο ίδιος, κοινωνικά και προσωπικά, αλλιώς τα καταχωνιάζει». Παγκοσμίως η στρατηγική για την αντιμετώπιση αυτών των παιδιών συνοψίζεται στο «συνειδητοποιούν ό,τι μπορούν, το άλλο μένει παραπίσω. Μετά άλλο ένα κομμάτι, μετά άλλο ένα … η σταδιακή συνειδητοποίηση του τραύματος είναι κανόνας».

Πόλεμοι και ψυχοτραυματισμοί

Το κείμενο που αναρτήσαμε πρόσφατα για την ιχνηλασία των ψυχοτραυματισμών στα παιδιά, από πολέμους και πολιτικές διώξεις, έδειξε ότι το ζήτημα αυτό ενδιαφέρει πολλούς.

Σας συνιστώ δύο εξαιρετικά βιβλία:

Η αυτοβιογραφία ενός Σκιάχτρου του Boris Cyrulnic (Εκδόσεις Κέλευθος). Μικρές ιστορίες πολέμων και διώξεων από διάφορες γωνιές του πλανήτη. Οι τραυματισμένοι γίνονται σκιάχτρα και χρησιμοποιούν διάφορους μηχανισμούς για να επουλώσουν τα τραύματα και να συνεχίσουν τη ζωή τους.

Η κλεμμένη εφηβεία του Stanislas Tomkiewicz, (Εκδόσεις University Studio Press), έφηβου στο γκέτο της Βαρσοβίας. Επέζησε, αργότερα έγινε ψυχίατρος στη Γαλλία και αφιερώθηκε στην φροντίδα πρώτα των καθυστερημένων και μετά των παραπτωματικών εφήβων, λέγοντας «εργάζομαι με εφήβους επειδή μου έκλεψαν την εφηβεία μου». Μπόρεσε να μιλήσει για όλα αυτά πολύ-πολύ αργότερα και τελευταία για την μεγάλη του ενοχή, ότι δραπέτευσε από το τραίνο που οδηγούσε τους γονείς του στο θάνατο.

Δημ. Πλουμπίδης

Ευρωπαϊκό πρόγραμμα: Φιλικές κοινότητες για άτομα με άνοια

Σήμερα παρουσιάστηκαν στον δήμο Βύρωνα τα αποτελέσματα της πιλοτικής εφαρμογής στην Ελλάδα του προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης Joint Action – Dementia 2, που αποσκοπεί να κάνει φιλικές τις πόλεις προς τα άτομα με διαταραχές της μνήμης. Η έναρξη του προγράμματος μας επιφύλαξε την έκπληξη μιας μικτής χορωδίας: ένα ΚΑΠΗ με ένα νηπιαγωγείο, το σήμερα να τραγουδά μαζί με το μεθαύριο.

Το πρόγραμμα περιέλαβε την εκπαίδευση των υπαλλήλων των τραπεζών της περιοχής και των δημοτικών υπαλλήλων στην διευκόλυνση της πρόσβασης των ηλικιωμένων με προβλήματα μνήμης ή άνοιας καθώς και των φροντιστών τους. Σήμερα στην Ελλάδα τα άτομα με άνοια υπολογίζονται σε περίπου 200.000. Στόχος αυτών των προγραμμάτων είναι να μειώσει την απομόνωση αυτών των ηλικιωμένων αλλά και το φορτίο των φροντιστών τους και για τον λόγο αυτό λειτούργησε και σχολείο φροντιστών για ένα μήνα.

Oι συναντήσεις των ΚΑΠΗ με τα νηπιαγωγεία ήταν γεμάτη ευχάριστες εκπλήξεις. Ψυχή του προγράμματος είναι ο Αντώνης Πολίτης. Μαζί σχεδιάσαμε και ξεκινήσαμε από το 2004 ένα πρόγραμμα πρώιμης διάγνωσης της άνοιας. Η συνεργασία με τους επαγγελματίες υγείας του Δήμου Βύρωνα που ξεκίνησε τότε έχτισε σχέσεις και αμοιβαία εμπιστοσύνη που συνεχίζονται ως σήμερα.

Δημήτρης Πλουμπίδης

Διαβάστε περισσότερα για τη συγκεκριμένη εκδήλωση, στο σχετικό ρεπορτάζ του Αθηναϊκού – Μακεδονικού Πρακτορείου Ειδήσεων πατώντας εδώ.

Αναζητώντας την θεραπεία και την κοινωνική ένταξη

Την Τρίτη 19 Μαρτίου, στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος πραγματοποιήθηκε η Εκδήλωση – Ανοιχτή συζήτηση: Ακούγοντας την Ψυχή την οποία συνδιοργάνωσαν ο Υπουργός Επικρατείας Χριστόφορος Βερναρδάκης και ο Συντονιστικός Μηχανισμός για την Αναπηρία, σε συνεργασία με την Ταινιοθήκη.

Σκοπός της εκδήλωσης ήταν να ακουστούν οι άνθρωποι που βιώνουν καθημερινά την ψυχική νόσο, στο πλαίσιο της προσπάθειας να υπάρξει μια κοινωνικότερη αντίληψη γύρω από το ζήτημα της ψυχικής νόσου και να γίνουν βήματα για την αποστιγματοποίηση των ψυχικά ασθενών.

Ομιλητές ήταν ασθενείς, συγγενείς αυτών και επιστήμονες από τον χώρο της ψυχικής υγείας:

🎙 Μαρίνα Σαράκη, Ψυχολόγος, στέλεχος του Συντονιστικού Μηχανισμού για την Αναπηρία,
🎙 Πρωτοπρεσβύτερος Παύλος Κουμαριανός, Δρ. Θεολογίας, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής
🎙 Κατερίνα Νομίδου, Πρόεδρος Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Οργανώσεων για την Ψυχική Υγεία ΠΟΣΟΨΥ, Εμπειρογνώμονας του Π.Ο.Υ. στο τρίπτυχο “Ψυχική υγεία, δίκαιο, ανθρώπινα δικαιώματα”
🎙 Καίτη Κανακάκη, Ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια, Ιδρυτικό μέλος του Πανελλήνιου Συλλόγου της NDI Ελλάδας- Πανελλήνιος Σύλλογος Παρεμβαίνουσας Μη-Κατευθυντικότητας
🎙 Θανάσης Μαντζάρας & Νίκη Γαβαλά, ιδρυτικά μέλη humanlinks.gr 
Ευαγγελία Καπετάνου-Κοκκόλη , Πρόεδρος ΣΟΦΨΥ (Σύλλογος οικογενειών και φίλων για την ψυχική υγεία) Β.Α Αττικής
🎙 Βασίλειος Φωτόπουλος, ψυχίατρος, τ. δ/ντης κλινικής ΨΝΑ Δρομοκαΐτειου με εμπειρία στην κοινωνική ψυχιατρική
🎙 Χριστιάνα Πετράκη, Μέλος του ΣΟΦΨΥ ΒΑ Αττικής, με βιωματική εμπειρία ψυχικής νόσου
🎙 Χριστόφορος Παπαδάκης πρόεδρος του ΣΟΦΨΥ Κορυδαλλού
🎙 Δημήτρης Πλουμπίδης, Ψυχίατρος, πανεπιστημιακός, πρόεδρος Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρίας 
🎙 Μαρία Κομνηνού, πανεπιστημιακός, πρόεδρος της Ταινιοθήκης της Ελλάδος

Παρακολουθήστε την ομιλία του Δημήτρη Πλουμπίδη μέσω Facebook πατώντας εδώ.

Βιογραφικό Δ.Ν.Πλουμπίδη

Ο Δημήτρης Πλουμπίδης είναι ομότιμος καθηγητής Ψυχιατρικής του ΕΚΠΑ. Γεννήθηκε το 1948 στην Αθήνα σε συνθήκες παρανομίας των γονιών του, Νίκου Πλουμπίδη και Ιουλίας Παπαχρήστου.

Αποφοίτησε από την Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ το 1972 κι έλαβε τον τίτλο ειδικότητας το 1980 στην Ψυχιατρική, Νευρολογία και Οικονομία της Υγείας στη Γαλλία όπου και εργάστηκε από το 1973 ως το 1986. Επίσης, το 1980 έλαβε τον τίτλο του Διδάκτορος του ΕΚΠΑ.

Εκλέχτηκε λέκτορας της Ψυχιατρικής του ΕΚΠΑ τον Ιούλιο 1988 και αφυπηρέτησε ως καθηγητής Ψυχιατρικής τον Αύγουστο 2015.

Τόσο η κλινική του δραστηριότητα, όσο και το επιστημονικό του έργο επικεντρώθηκαν στην εξωνοσοκομειακή άσκηση της ψυχιατρικής στην κοινότητα και την ψυχοκοινωνική αποκατάσταση των ψυχικά ασθενών. Δημοσίευσε, επίσης, μελέτες για την ιστορία της Ψυχιατρικής στην Ελλάδα.

Εργάστηκε από το 1988 ως την αφυπηρέτηση του ως υπεύθυνος του Κέντρου Κοινοτικής Ψυχικής Υγιεινή Βύρωνα- Καισαριανής, της Α΄ Ψυχιατρικής Κλινικής του ΕΚΠΑ. Πρόκειται για το πρώτο στην Ελλάδα Κέντρο Κοινοτικής Ψυχικής Υγιεινής, με σημαντική συμβολή στην πιλοτική εφαρμογή της κοινοτικής ψυχιατρικής και την συνεργασία με τις γύρω κοινότητες.

Από τον Ιούνιο 2015 έως σήμερα είναι εκπρόσωπος της Ελλάδας για θέματα ψυχικής υγείας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Από τον Μάιο 2014 είναι πρόεδρος της Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρείας , επιστημονικής και επαγγελματικής ένωσης των Ελλήνων ψυχιάτρων.

Είναι Πρόεδρος της Επιτροπής Ψυχικής Υγείας του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας.